Icoon Toekomst

Verleden, heden, toekomst

De toekomst voorspellen aan de hand van het heden en verleden.

Waarom?

De student is de professional van de toekomst. En om deze toekomst zelf mede vorm te geven is het belangrijk om kennis te hebben van waar we vandaan komen. Hoe de samenleving georganiseerd was voordat we voor alles een digitaal platform hadden. En hoe we terecht zijn gekomen in een wereld waarin ons leven wordt gedomineerd door een vijftal grote technologische spelers, ofwel Big Tech. Zou er een alternatieve geschiedenis mogelijk zijn geweest? 

We duiken in deze werkvorm eerst in het verleden en het heden om vervolgens op basis van maatschappelijke gebeurtenissen, trends, voorspellingen en eigen inzicht te filosoferen over de toekomst van platformen. Als professional is het belangrijk om inzicht te hebben in de geschiedenis, maar vooral ook om erachter te komen dat je zelf invloed kan uitoefenen op de toekomst. Al is je invloed op individueel niveau misschien maar klein, wanneer een grote groep professionals uit dezelfde branche een nieuwe richting op wil, maakt dit een groot verschil. De toekomst wordt immers voor een groot deel door mensen bepaald, ook die van digitale platformen.

Wat?

Didactiek
Competentie: 
ethische sensitiviteit

Thema: toekomst
Leerdoel: een beeld vormen van de toekomst van platformen door de bestudering van het heden en het verleden 

Wie, waar, hoe lang
Aantal studenten: tussen de 2 en 30
Lokaal: standaard lokaal 
Tijd: 50 – 75 minuten
(10 a 15 minuten per stap)

Voorbereiden en meenemen
Tape waar je op kunt schrijven
– Stiften
– Post-its

Meer weten over dit onderwerp
Video
What is Futuring? (2020) van Maarten Hajer voor de  Universiteit Utrecht:
https://vimeo.com/437341296

Artikelen
An alternative internet is possible, Public Stack van Lisa Goldapple (en ingediend door Sander van der Waal) (2021) bij Atlas of the future:
https://atlasofthefuture.org/project/public-stack/

How are digital technologies changing the world van The University of Nottingham:
https://www.nottingham.ac.uk/digitalfutures/digital-futures/the-world.aspx

20 big ways the world has changed since 1999
(2019) from Jessica Booth op Insider:
https://www.insider.com/how-life-has-changed-in-the-last-20-years-2018-12

Site
Surf: a look to the future
https://www.surf.nl/en/futuring-a-look-to-the-future 
 

Hoe?

Stap 1 
Leg de studenten het waarom uit van deze oefening. 

Stap 2 
Zoek een lege muur in het lokaal uit. Plak op de muur een lange lijn tape. Schrijf helemaal links op de tijdlijn het jaartal 2000 en helemaal rechts op de tijdlijn het jaar 2050. Ongeveer in het midden schrijf je het huidige jaartal of je schrijft simpelweg ‘nu.’ 

Terwijl jij dit aan het doen bent, geef je de studenten de opdracht om een platform te kiezen. Bijvoorbeeld uit dit schema:

Bron: schema van de stone Mediamakers in de platformsamenleving, Creative Business, Hogeschool van Amsterdam

Vraag de studenten bij de muur te komen staan en vraag een student naar voren te komen, bij het heden te gaan staan en te vertellen welk platform gekozen is. 

Vraag de student toelichting te geven over het platform:
Waarom gebruiken mensen het?
– Wat is het verdienmodel? Betaal je in geld, data of op een andere manier?
– Wie staat er aan het roer van het platform?
– Spelen er ethische kwesties op of rondom het platform?
– Welke impact heeft het platform op de samenleving?
– Etc.

Deel post-its uit aan de andere studenten en vraag deze het verhaal aan te vullen door antwoorden op bovenstaande vragen op te schrijven. Vraag de studenten voor ieder onderwerp een nieuwe post-it te gebruiken. Wanneer zij klaar zijn mogen ze de post-its rondom de tijdlijn plakken. 

Stap 3 
Vraag de student nu om bij verleden, het jaar 2000, te gaan staan. Stel vragen als:
Hoe deden mensen in deze tijd wat zij nu via het platform doen?
Is deze manier van handelen helemaal verdwenen?
– 
Zijn er buiten dat het proces door het platform is geautomatiseerd ook andere zaken wezenlijk veranderd? (Denk aan verschuiving van verantwoordelijkheid en impact op de samenleving).
– 
Waren er andere partijen betrokken dan nu?
– Wat was het voordeel van hoe het toen georganiseerd was? En wat het nadeel?
– Wat was toen het verdienmodel? Betaalde je in geld, data of op een andere manier?
Wie had de macht?
Had het heden er anders uit kunnen zien? (Bijvoorbeeld: wanneer de huidige platformsamenleving niet door commerciële, maar ook door publieke spelers, werd bepaald?)
Etc. 

Vraag andere studenten het verhaal weer aan te vullen en antwoorden op post-its te schrijven en deze rondom de tijdlijn te plakken. 

Stap 5
Vraag de student bij de toekomst, het jaar 2050 en stel kort vragen als:
Zal het nog bestaan? Waarom wel of niet?
– Als je zelf invloed kon uitoefenen op de toekomst, wat zou je dan doen voor dit platform?
– Wat zal de invloed van AI betekenen voor het platform?
– Welke trends en maatschappelijke ontwikkelingen hebben mogelijk invloed op het platform?
– Wat voor nieuwe ethische dilemma’s spelen er mogelijk?
– Zal de huidige machtspositie van het platform nog in stand zijn?

– Etc. 

Vraag andere studenten het verhaal weer aan te vullen en antwoorden op post-its te schrijven en deze rondom de tijdlijn te plakken. 

Bespreek met elkaar wat de studenten op de post-its hebben geschreven en bespreek wat er volgens hen voor nodig is om die gewenste toekomst te realiseren.

Bespreek aan het eind van deze stap de gehele tijdlijn met de studenten. Wat valt op? Geeft het kijken naar het verleden een andere kijk op het heden en de toekomst? En wat zou er moeten veranderen om bepaalde negatieve effecten voor de samenleving tegen te gaan? En welke trends zouden juist door moeten zetten?

Afhankelijk van hoeveel tijd je hebt kun je de werkvorm voor meerdere platformen doen. Herhaal dan steeds stap 2 t/m 4.

Stap 5
Praat na met de studenten over hoe zij deze opdracht ervaren hebben. Ze hebben nagedacht over hoe de besproken platformen ontstaan zijn, hoe hun huidige positie is en wat waarschijnlijke en gewenste toekomsten zijn. Bespreek nu klassikaal de vraag wat er voor nodig is om als professional bij te dragen aan de gewenste richting. Wat kunnen wij binnen ons beroep doen om een steentje bij te dragen? Hoe zien studenten hun individuele invloed en hoe die van de creatieve industrie? 

Scroll to Top