Icoon Duurzaamheid

Impact-assessment

Onderwerp jouw platform aan een impact-assessment.

Waarom?

We worden ons in de creatieve industrie steeds meer bewust van de impact die ons werk heeft op de wereld, of dit nu om fysieke of online activiteiten gaat. Als professional van de toekomst is het belangrijk om inzicht te hebben in deze impact en de juiste kennis en tools te bezitten om betere keuzes te maken. 

In deze werkvorm gaan we onderzoeken wat de impact van platformen is. We kijken daarbij niet alleen naar de directe, maar ook naar de verborgen impact. We baseren ons hierbij onder meer op het gedachtegoed van Babette Porcelijn en haar boeken De verborgen impact en Het happy 2050 scenario. Porcelijn zet in deze werken haarfijn uiteen hoe wij met onze producten en diensten uit het westen vaak een (voor ons) verborgen negatieve impact hebben op andere delen van de wereld. 

Ook gaan we in op de term externaliteit, dit is het effect op de samenleving waar je niet zelf de rekening voor betaalt. Denk aan de kosten voor het afval dat toeristen achterlaten op mooie Instagrammable plekjes in de natuur. Noch de toerist, noch Instagram betaalt de rekening voor deze vervuiling. 
Pas wanneer je inzicht hebt in de (verborgen) impact en de externaliteiten van je platform begrijp je waarom het belangrijk is om je organisatie anders in te richten en kun je tot een verbeterplan komen. En precies dat gaan we in deze werkvorm doen!

Wat?

Didactiek
Competentie: 
ethisch handelen
Thema: duurzaamheid
Leerdoel: kennis vergaren over de verborgen impact en externaliteiten van platformen en hiermee oefenen door een bestaand platform aan een assessment te onderwerpen

Wie, waar, hoe lang
Aantal studenten: tussen de 5 en 30 studenten 
Lokaal: standaard lokaal 
Tijd: 50 – 75 minuten
(10 – 15 minuten per stap)

Meer weten over dit onderwerp
Boeken
De verborgen impact, alles wat je wilt weten én kunt doen om eco-neutraal te leven
(2016) van Babette Porcelijn.
Verkrijgbaar via:
https://thinkbigactnow.org/nl/section/home-shop/


Het happy 2050 scenario, masterplan voor een veilig, fijne wereld
(2021) van Babette Porcelijn. 
Verkrijgbaar via:
https://thinkbigactnow.org/nl/section/home-shop/ 

Gids
Een digitale strategie die net zo ethisch is als je missie
van ethisch marketingbureau Multitude:
https://www.multitude.nl/ethische-marketing/

Sites
Mijn verborgen impact:
https://www.mijnverborgenimpact.nl/

Think Big Act Now:
https://thinkbigactnow.org/nl/

Amsterdam Donut Coalitie:
https://amsterdamdonutcoalitie.nl/

Hoe?

Stap 1 
Leg de studenten het waarom uit van deze oefening. 

Laat de studenten deze afbeelding zien uit het boek De verborgen impact van Babette Porcelijn. Vraag of zij hadden verwacht dat de impact top 10 van de gemiddelde Nederlander er zo uit zou zien. 

Bron: Babette Porcelijn, CC BY 4.0, via Wikimedia Commons

Vertel dat als zij na de les hun eigen impact top 10 willen berekenen ze dit kunnen doen met deze tool: https://www.mijnverborgenimpact.nl/

Nu gaan we in deze werkvorm verder met het in kaart brengen van de (verborgen) impact van platformen. 

Stap 2
Vraag de studenten om groepjes te vormen van maximaal 5 personen en vraag ieder groepje een van de onderstaande platformen te kiezen. 

– Airbnb
– Uber
– Spotify
– Gorillas
– Amazon
– Vinted
– Booking
Uiteraard mogen zij ook andere platformen kiezen, als er maar een platform gekozen wordt met een duidelijke online én offline impact. 

Geef de studenten nu eerst de opdracht om de letterlijke impact van hun platform te onderzoeken. Het gaat dan om de CO2-uitstoot van het platform zelf.

Ze kunnen hiervoor bijvoorbeeld gebruikmaken van de volgende tools:
– Ecograder: https://ecograder.com/ 
– Websitecarbon: https://www.websitecarbon.com/

Stap 3 
De volgende opdracht is om na te denken over de verborgen impact en de externaliteiten van het platform. Neem beide begrippen met de studenten door voordat ze aan de opdracht beginnen. 

Verborgen impact: de invloed die jouw platform heeft aan de andere kant van de wereld. Denk aan de kosten voor het klimaat van productie, transport en afdanken. Nu weten we dat platformen vaak menen alleen als doorgeefluik te fungeren en zelf geen producten produceren, maar dat neemt niet weg dat zij een grote verantwoordelijkheid hebben. Zonder de platformen zou de verspreiding van producten en diensten immers een stuk moeilijker zijn. 

Een term die hier nauw mee samenhangt is externaliteit: dit is het effect op de samenleving waar je niet zelf de rekening voor betaalt. Dit kan gaan over kosten voor het klimaat, maar ook over sociale kosten. Denk aan de bezorgdiensten die hun werknemers geen bescherming, zoals ziektekosten, bieden omdat zij niet officieel in dienst zijn. 

Geef de studenten nu de tijd om na te denken over de verborgen impact en de externaliteiten van hun platform. 

Hieronder enkele voorbeelden:
– Airbnb: vervuiling van natuurlijke omgeving door toegenomen toerisme
– Uber: slechtere arbeidsomstandigheden voor reguliere taxichauffeurs
– Spotify: artiesten die slecht betaald worden en niet rond kunnen komen
– Gorillas: gevaarlijke verkeerssituatie door tijdsdruk rijders
– Amazon: productietoename van de vele goederen die wereldwijd worden verkocht
– Vinted: goedkope kleren die sneller worden weggegooid
– Booking: toename van vliegverkeer

Stap 4
Geef de studenten nu de opdracht om een verbeterplan op te stellen waarmee het platform iets aan de (verborgen) impact en externaliteiten kan doen. 

Geef de studenten de tip om naar de site van Think Big Act Now of de Amsterdam Donut Coalitie te gaan voor inspiratie. 

Stap 5 
Geef ieder groepje een paar minuten de tijd om te vertellen wat zij te weten zijn gekomen over het platform en om hun verbeterplan te presenteren. Vraag de andere studenten kritische vragen te stellen en feedback te geven. 

Scroll to Top